Miss Universe 2011
Q: Would you change your religious views to marry the person you love?
A: “I would not…The first person that I love is my God…The person who loves me should love my God, too”
Sa atong pulong:
P: Utrohon ba nimo imong panlantaw sa relihiyon para minyoan ang tao nga imong hinigugma?
T: "Dili ko.... Ang unang tao nga akong gihigugma kay ang akong Ginoo. Ang tao nga nahigugma nako kinahanglan higugmaun sab niya ang akong Ginoo."
Lisud ba ang pangutana? Uu, dili, mura, depende. Sa tinuod lang, dili man lisud ang maong pangutana apan mag ignay ka sa imong pagtubag.
Kabalo tang tanan nga usa sa mga pinakasensitibo nga hisgotanan mao ang relihiyon, dili lang diri sa atong nasud kun dili sa tibook kalibutan. Relihiyon?, pirting daghana, naa pay sekta, kulto ug uban pa. Gikan sa Kristiyano, Islam, Hinduismo, Buddismo, ug uban pa. Nagkadaiyang mga pagtoo, panglantaw, pilosopiya, mga sulondon ug buhat ug uban pa.
Sa pangutana, way sakto ug wa say sayop nga tubag. Magdepende na sa tao sa iyang gitohoan. Kay bisan gane diri sa atong nasud nga parehag rag relihiyon, duna paman jud musukwahe, kana bang lahi pod ilang pagtoo. Ang uban sa ila nagtukod ug ilang grupo pero gipaagi gihapon sa naandan sa kahadluk nga way sumusunod nila kung lahiun nila kini. Ang uban gihimo pa ganeng negosyo gamit ang impluwensya grupo aron makadani ug laing mga membro aron makatigum ug dakong pondo ug makab-ot ang gusto sa mga pipila ka tao. Sa giingon pa, balaan ang atubangan, baw lang ug magtalikod.
Ang pangutana kabahin sa kaminyoon. Dakong babag jud ng pagtoo labi na diri na sa atoa. Naay moingon nga ayaw ana niya kay kuan na sila, kana rang sama nato nga kauban sa pagtoo ang minyoe. Naay sad makigminyo rapod ug ilang kaliwat tungod dunay silay igong rason alang niini. Dakong gubot jud sa pamilya ug magsupak ang usa ka tao bahin ini. Bilib kos pipila nga mga tao nga gipasulabi jud ang gugma sa kaysa pagtoo.
Ngano kaha lain-lain atong pagtoo? Usa raman tana atong boot ipasabot. Kay gusto lang ta malibog? Libog na daan.
Siguro sa ubang pagtoo naay moingon nga sakto ang tubag, labi na sa pamilya sa bae. Dili pod tngali ang tubag ug laki. Ug kitang naminaw ug nanan-aw motubag sad nga depende.
Ikaw? Imoha nalang na aron way samok. Daghan nag nakalas nga kinabuhi gikan pas panahon sa biblia hangtod sa panagbangi sa atong mga kaigsoonon gumikan sa mga na nagkauyon nga mga pagtoo. Husto na. Too ug too, ayaw ug ayaw, way pugsanay kay sa katapusan ug tinood man gane Siya ug dili, iya iya tag pamoot ug kinabuhi, mao pod ang atong kaluwasan.
Pahalipay kang Shamcey Supsup isip ika-3 sa Miss Universe 2011.
Boy Cried Wolf
mga sagad nga estorya sa palibot
Tuesday, September 13, 2011
Monday, September 12, 2011
Ang ngan kay Maria
... pasabot bitter o pait, sea of bitterness o dagat sa kapait, nag gikan sa pulong sa mga Hebrew, kini pipila lang sa gigikanan sa aning pangalana.
Kinsa sa ato ang wa'y kaila nga ginganlag Maria? Ug wa, dili ka katoliko o kaha wa mo nasakop o colonia sa Espanya ug Amerika, o gane gikan ka sa wa mailhing dapit kas kalibutan.
Sagad na nga ngan ang Maria diri sa atong nasud tungod kay mayorya sa mga katawhan Katoliko ug na'y impluwensya sa Kastila ug Amerikano. Ug atong paminawon kinaraan nga ngan. Gane Maria ang pangan sa usa ka pinaka sikat nga karakter sa libro nga ginama sa atong pambansang bayani nga ni Dr. Jose Rizal nga Noli Me Tangere, Maria Clara nga anak ni Padre Damaso para sa wala kahibalo. Maria pod ang ngan sa inahan ni Kristo, ang labing ilado nga Maria sa tibook kalibutan. Ug ang inahan sa demokrasya sa Filipinas, si Maria Corazon Aquino, nga inahan pod ni PNoy.
Kadaghan ni Maria. Pipila sa atong nailhan sila si:
Maria Mercedes, kahinumdum pa ba mo? ngan ni Thalia, usa ka inilang artista sa nasud sa Mexico. Daghan sa ato ang na nalingaw aning pasundayag sa telebisyon. Gane ingon ang uban, diri nagsugod ang hilanat Mexican Telenovela natong mga Filipino kay doot-bukog atong pagsabot sa naulahi.
Maria Rainer sa The Sound Of Music, kaila mo? Salida na adtong circu 1959. Usa sa mga popular nga salida sa tanan panahon ug edad.
Maria Ozawa, kaila mo? Sa mga bagong sibol ug hilig sa internet, segurado ko kaila mo. Sa wala, siya sa ka iladong AV o Adult Video actress gkan sa nasud Japan. Usa ka maanyag nga babaye nga may sagol dugo sa French, Canadian ug Japanese.
Maria Sharapova, sikat nga tennis player sa laing nasud.
Atong mabantayan nga sukad pa sa panahon sa bibliya daghan nga mga inilang tao labi nga mga babaye ang ginganlag Maria. Hangtod karon ubay-ubay gihapon sila. Ingon sa talaan, ika-86 ang ngan nga Maria sa pinaka popular nga nga sa tibook kalibutan. Layo ra kung itandi sa ngan nga Isabella ug Sophia nga una ug ikaduha sa talaan.
Ug ato lang susihon ug maayo, pipila kanila may mga maayong dungog ug naila sa maayong gawe nga gane pipila ka tao o ang tibook kalibutan dili kalimot nila. Ang uban pd naila nga sukwahe sa nahiunang mga buhat. Naila tungod kay buluyagon ug dili makiangayon ang gawe sa sila pa buhi.
Usa pod kini sa mga pangan nga di mabuhi o di makompleto ug di sumpyan ug lain o ikaduhang pangalan. Kay sagad sa atong mga Maria dunay jd ikaduhang ngan sama sa Maria Cristina. Usa pod kini sa giingon nila sagad imurder o sayop o pamub-an nga ngan. Gikan sa Maria nahimo nalang Ma., Ma.?
Sa atong nasud dili si Maria ang nag-unang pangalan kon dili sila si Angel ug Nicole. Kamo unsay ipangan ninyo sa inyong anak? Maria? Pwede ra pod. Mas maayo pa na kaysa Gloria, Mikey, Kris, ug Mariel. Mas nindot paminawon kaysa kanta ni Rebecca Black, Justin Bieber ug Lady Gaga.
Sa katapusan atong hinumduman nga balaan ang pangan nga Maria para sa kadaghanan, usa ka tao nga napakabuhi sa kaayo, gugma ug panabang.
Kinsa sa ato ang wa'y kaila nga ginganlag Maria? Ug wa, dili ka katoliko o kaha wa mo nasakop o colonia sa Espanya ug Amerika, o gane gikan ka sa wa mailhing dapit kas kalibutan.
Sagad na nga ngan ang Maria diri sa atong nasud tungod kay mayorya sa mga katawhan Katoliko ug na'y impluwensya sa Kastila ug Amerikano. Ug atong paminawon kinaraan nga ngan. Gane Maria ang pangan sa usa ka pinaka sikat nga karakter sa libro nga ginama sa atong pambansang bayani nga ni Dr. Jose Rizal nga Noli Me Tangere, Maria Clara nga anak ni Padre Damaso para sa wala kahibalo. Maria pod ang ngan sa inahan ni Kristo, ang labing ilado nga Maria sa tibook kalibutan. Ug ang inahan sa demokrasya sa Filipinas, si Maria Corazon Aquino, nga inahan pod ni PNoy.
Kadaghan ni Maria. Pipila sa atong nailhan sila si:
Maria Mercedes, kahinumdum pa ba mo? ngan ni Thalia, usa ka inilang artista sa nasud sa Mexico. Daghan sa ato ang na nalingaw aning pasundayag sa telebisyon. Gane ingon ang uban, diri nagsugod ang hilanat Mexican Telenovela natong mga Filipino kay doot-bukog atong pagsabot sa naulahi.
Maria Rainer sa The Sound Of Music, kaila mo? Salida na adtong circu 1959. Usa sa mga popular nga salida sa tanan panahon ug edad.
Maria Ozawa, kaila mo? Sa mga bagong sibol ug hilig sa internet, segurado ko kaila mo. Sa wala, siya sa ka iladong AV o Adult Video actress gkan sa nasud Japan. Usa ka maanyag nga babaye nga may sagol dugo sa French, Canadian ug Japanese.
Maria Sharapova, sikat nga tennis player sa laing nasud.
Atong mabantayan nga sukad pa sa panahon sa bibliya daghan nga mga inilang tao labi nga mga babaye ang ginganlag Maria. Hangtod karon ubay-ubay gihapon sila. Ingon sa talaan, ika-86 ang ngan nga Maria sa pinaka popular nga nga sa tibook kalibutan. Layo ra kung itandi sa ngan nga Isabella ug Sophia nga una ug ikaduha sa talaan.
Ug ato lang susihon ug maayo, pipila kanila may mga maayong dungog ug naila sa maayong gawe nga gane pipila ka tao o ang tibook kalibutan dili kalimot nila. Ang uban pd naila nga sukwahe sa nahiunang mga buhat. Naila tungod kay buluyagon ug dili makiangayon ang gawe sa sila pa buhi.
Usa pod kini sa mga pangan nga di mabuhi o di makompleto ug di sumpyan ug lain o ikaduhang pangalan. Kay sagad sa atong mga Maria dunay jd ikaduhang ngan sama sa Maria Cristina. Usa pod kini sa giingon nila sagad imurder o sayop o pamub-an nga ngan. Gikan sa Maria nahimo nalang Ma., Ma.?
Sa atong nasud dili si Maria ang nag-unang pangalan kon dili sila si Angel ug Nicole. Kamo unsay ipangan ninyo sa inyong anak? Maria? Pwede ra pod. Mas maayo pa na kaysa Gloria, Mikey, Kris, ug Mariel. Mas nindot paminawon kaysa kanta ni Rebecca Black, Justin Bieber ug Lady Gaga.
Sa katapusan atong hinumduman nga balaan ang pangan nga Maria para sa kadaghanan, usa ka tao nga napakabuhi sa kaayo, gugma ug panabang.
Udto Sa Palabaw
Inay naandan na natong mga Filipino inig oras tingpaniudo human ug pangaun ang dili kalikayan nga panagestorya kabahin sa bisan unsa sa atong palibot. May uban chika o tsismis pra sa mga babaye nga pwede pod sa mga lalaki. Dunay bahin sa mga panghitabo sa palibot sama sa mga balita sa mantalaan ug telebisyon. Naay sad bahin sa salida nga gitanaw, mabago man o makaraan, libro man, comics o manga, mataw man ang bida o ma cartoons.
Sa tunga-tunga aning mga panagbaylu ug kasayuran, dili na to malikayan nga naay mukalit ug sapaw nga mga estoryang palabaw o mas dali ilhon nga mga gara, may pagkahangin o pagkahambug. Mahimoot raba jd ta maminaw ani labi na pipila sa atong mga kaila ug kauban ang magsugod nag palabaw.
Usa sa mga timailhan ani ug moingon nga: 'wa rana sa ako/amo'. Basta gane moingon na ani, sugod na! Magpalabwanay na dayong ug estoryahe sa mga kasinatian ug kahibaw atubangan sa mga naminaw. May uban tinood tngali pero sagad aning mga estoryaha puro lang ginama sa mamugnaun nga pangisip natong mga Filipino. Kana bang puno sa imahinasyon. Sa mga tao nga kabalo nga mogamit ani, maila nato sila nga dili mahutdan ug estorya bisan pa tingale ug magbuntagay. Mga tao nga angay tingali ibutang ug naay haya aron dili dukaon ang magbilar. Usa baya kini nga talento nga kung magamit sa maayo makamugna ug mga bagong sugilon apan kung sa dautan man gane mahimo kaning usa ka dakong bakak nga mapasa ug sayop nga kahibalo sa katilingban. Ang alaot pa ug may masakitan.
Dili jud makumpleto atong adlaw ug dili ka kadungog ug mga ingon ani nga pulong. Normal na ni sya sa atong inadlaw nga kinabuhi. Bisan man may pipila sa ato nga gitawag ug 'sentive', mga tao nga dalu maupset o malain, pero sagad gihapon nato ang masinabtanon ka kana gara-gara ra o pakatuk lang pawa sa kakapuy. Pipila sa atong mga kaigsoonan sa kauluhan nga makita nato sa telebisyon ang maau mopasundayag. Gane kita, moot pag-ayo. Grabeng hiki-hiki kuwang nalang hapit mkaihi.
Human ang pipila ka ngisi ug katawa, ang mga palabaw nga estorya, sama sa pagkaun, kinihanglan bagong haun. Kay ug dili gane, sumo pd paminawon.
Sa tunga-tunga aning mga panagbaylu ug kasayuran, dili na to malikayan nga naay mukalit ug sapaw nga mga estoryang palabaw o mas dali ilhon nga mga gara, may pagkahangin o pagkahambug. Mahimoot raba jd ta maminaw ani labi na pipila sa atong mga kaila ug kauban ang magsugod nag palabaw.
Usa sa mga timailhan ani ug moingon nga: 'wa rana sa ako/amo'. Basta gane moingon na ani, sugod na! Magpalabwanay na dayong ug estoryahe sa mga kasinatian ug kahibaw atubangan sa mga naminaw. May uban tinood tngali pero sagad aning mga estoryaha puro lang ginama sa mamugnaun nga pangisip natong mga Filipino. Kana bang puno sa imahinasyon. Sa mga tao nga kabalo nga mogamit ani, maila nato sila nga dili mahutdan ug estorya bisan pa tingale ug magbuntagay. Mga tao nga angay tingali ibutang ug naay haya aron dili dukaon ang magbilar. Usa baya kini nga talento nga kung magamit sa maayo makamugna ug mga bagong sugilon apan kung sa dautan man gane mahimo kaning usa ka dakong bakak nga mapasa ug sayop nga kahibalo sa katilingban. Ang alaot pa ug may masakitan.
Dili jud makumpleto atong adlaw ug dili ka kadungog ug mga ingon ani nga pulong. Normal na ni sya sa atong inadlaw nga kinabuhi. Bisan man may pipila sa ato nga gitawag ug 'sentive', mga tao nga dalu maupset o malain, pero sagad gihapon nato ang masinabtanon ka kana gara-gara ra o pakatuk lang pawa sa kakapuy. Pipila sa atong mga kaigsoonan sa kauluhan nga makita nato sa telebisyon ang maau mopasundayag. Gane kita, moot pag-ayo. Grabeng hiki-hiki kuwang nalang hapit mkaihi.
Human ang pipila ka ngisi ug katawa, ang mga palabaw nga estorya, sama sa pagkaun, kinihanglan bagong haun. Kay ug dili gane, sumo pd paminawon.
Pagkakaron: Matricide
Matricide - is the act of killing one's mother. Kun sa atong pinulangan pasabot: ang pagkutlo sa kinabuhi sa kaugalingon inahan.
Pagkadaghan nas nalambigit ani nga klase sa buhat. Usa kini ka sala sa balaod hilabi nang dakong sala sa mata sa atong labawng makagagahum. Ang pagpatay sa kaugalingon inahan usa ka krimen nga lisod kaayo apan nabuhat jud sa atong pipila ka nga kaigsuonan.
Sa mga tao nga gipanganak ug dekada 60's hangtod karon, labi nas mga mahiligon ug tanaw sa sine ug mga salidang langyaw. Kinsa kaninyo ang wa kaila ni Norman Bates sa salidang Psycho? Matod pa ning maong salida, gihiloan ni Norman iyang inahan nga si Norma uban ang kapuyo niini nga si Chet. Gibuhat nya ni kay kinahanlan na jud daw. Nahibaw ang nga may sakit diay nga gitawag ug schizophrenia ang iyang inahan. Sa dihang gihaya na kini, iyang gikuha ang patayng lawas sa inahan didto sud sa lungon ug iyang gitaguan sud sa ilang panimalay tungod sa iyang kamingaw ug dili nya kaya nga mawa sa iyang tungkran ang inahan. Sa mga hilig mobasa sa mga manga ug mga anime ug cartoons, ato na kining nasinati. Usa niini ang sa Naruto, dihang gipatay ni Uchiha Itachi ang iyang tibook kabanay sa way pagduha-duha. Sa US TV series nga Family Guy dihang pipila ka higayon nga giplanoha'g patay ni Stewie, kinamanghurang anak sa pamilyang Griffin ang iyang inahan nga si Lois. Pipila ani wa nadayon apan makapila pod sya nagmalampuson.
Pagkangilgig paminawon sa maong estorya kung mahitabo kini sa tinood nga kinabuhi. Pero atong hunahunaun managlahi ang hinungdan aning ubang mga panghitabo. Duna lay aksidente resulta sa pakiglalis ug uban pa nga wa toyua ug nasipyat. Naa pod moingon nga nag-itom ilang panan-aw daw na-yawaan sila mao nabuhat ang maong krimen. Kasagaran sa mga nibuhat ani may deperensya sa pangisip ug ang pipila nila nagpakarun-ingnon nalang pod aron malikayan ang bugat nga silot sa balaod.
Liwat-liwat, mao daw nang sakita, sakit sa utok. Kakuyaw nalang jd! Dunay pod moingon nga sa palibot, resulta sa pagpadako, sa pamilya, sa mga tao nagpalibot nya ug ang mga pagnhitabo sa katilingban nga maoy nagsugyot niya. Mas daghan man tingali ning tungod sa palibot labi na sa atong panahon karon nga daghan mga bata nga pinsagdan sa katilingban tungod sa nagkalain-laing rason. Pagdako ani nila baw lang ug unsa. Bisan pag moingon nga optimistic ta o naay paglaum pero ug way buhat atong panggamhanan ug labi na kitang tagsa-tagsa sa pagsumpo aning usa sa mga kanser sa atong katilingban.
Pagkadaghan nas nalambigit ani nga klase sa buhat. Usa kini ka sala sa balaod hilabi nang dakong sala sa mata sa atong labawng makagagahum. Ang pagpatay sa kaugalingon inahan usa ka krimen nga lisod kaayo apan nabuhat jud sa atong pipila ka nga kaigsuonan.
Sa mga tao nga gipanganak ug dekada 60's hangtod karon, labi nas mga mahiligon ug tanaw sa sine ug mga salidang langyaw. Kinsa kaninyo ang wa kaila ni Norman Bates sa salidang Psycho? Matod pa ning maong salida, gihiloan ni Norman iyang inahan nga si Norma uban ang kapuyo niini nga si Chet. Gibuhat nya ni kay kinahanlan na jud daw. Nahibaw ang nga may sakit diay nga gitawag ug schizophrenia ang iyang inahan. Sa dihang gihaya na kini, iyang gikuha ang patayng lawas sa inahan didto sud sa lungon ug iyang gitaguan sud sa ilang panimalay tungod sa iyang kamingaw ug dili nya kaya nga mawa sa iyang tungkran ang inahan. Sa mga hilig mobasa sa mga manga ug mga anime ug cartoons, ato na kining nasinati. Usa niini ang sa Naruto, dihang gipatay ni Uchiha Itachi ang iyang tibook kabanay sa way pagduha-duha. Sa US TV series nga Family Guy dihang pipila ka higayon nga giplanoha'g patay ni Stewie, kinamanghurang anak sa pamilyang Griffin ang iyang inahan nga si Lois. Pipila ani wa nadayon apan makapila pod sya nagmalampuson.
Pagkangilgig paminawon sa maong estorya kung mahitabo kini sa tinood nga kinabuhi. Pero atong hunahunaun managlahi ang hinungdan aning ubang mga panghitabo. Duna lay aksidente resulta sa pakiglalis ug uban pa nga wa toyua ug nasipyat. Naa pod moingon nga nag-itom ilang panan-aw daw na-yawaan sila mao nabuhat ang maong krimen. Kasagaran sa mga nibuhat ani may deperensya sa pangisip ug ang pipila nila nagpakarun-ingnon nalang pod aron malikayan ang bugat nga silot sa balaod.
Liwat-liwat, mao daw nang sakita, sakit sa utok. Kakuyaw nalang jd! Dunay pod moingon nga sa palibot, resulta sa pagpadako, sa pamilya, sa mga tao nagpalibot nya ug ang mga pagnhitabo sa katilingban nga maoy nagsugyot niya. Mas daghan man tingali ning tungod sa palibot labi na sa atong panahon karon nga daghan mga bata nga pinsagdan sa katilingban tungod sa nagkalain-laing rason. Pagdako ani nila baw lang ug unsa. Bisan pag moingon nga optimistic ta o naay paglaum pero ug way buhat atong panggamhanan ug labi na kitang tagsa-tagsa sa pagsumpo aning usa sa mga kanser sa atong katilingban.
Subscribe to:
Comments (Atom)